Vitamine B8 (biotine)

In deze blog bespreek ik een volwaardige B-vitamine met de naam biotine. Verwarrend is dat deze vitamine in verschillende landen een ander nummer heeft. Zo wordt in Nederland, België en Frankrijk de naam vitamine B8 voor biotine gebruikt. In veel andere landen, zoals Amerika, Duitsland of Groot-Brittannië hanteert men de naam vitamine B7. Als je dus internationaal supplementen koopt, let dan goed op de omschrijving ‘biotine’.  Anders loop je het risico om inositol te kopen. Vroeger noemden ze deze vitamine ook wel vitamine H, naar het Duitse ‘haar’ en ‘haut’. De naam biotine is afgeleid van het Griekse woord ‘bios’ dat ‘leven’ betekent en het achtervoegsel ‘ine’. Dat ‘ine’ komt weer van het oorspronkelijke,  maar achterhaalde idee dat vitamines qua chemische structuur aminen waren.

Zoals altijd staat biotine niet alleen. De vitamine is een onderdeel van de B-familie en dus wateroplosbaar. Een overschot plas je dan ook normaal gesproken uit. In deze blog ga ik achtereenvolgens stilstaan bij de volgende onderwerpen:

De ontdekking van vitamine B8

Het was Steinitz die als eerste door observatie constateerde dat er een relatie was tussen een tekort aan biotine en huidproblemen. Dan praten we over 1898. Natuurlijk had men toen nog geen flauw idee wat vitamines waren, dus eigenlijk kwam men in die tijd niet verder dan de constatering dat er een relatie is tussen voeding en gezondheid. Intussen werkten ook andere onderzoekers aan de relatie tussen nutriënten en gezondheid. Zo vond Wildiers in 1901 al een relatie met het stofje en de groei van gist. Hij noemde de stof destijds ‘bios’.  Een volgende onderzoeker heette Boas en noemde in 1927 vitamine B8 de ‘protective factor X’. Inmiddels had Casimir Funk in 1912 al het begrip vitamine geïntroduceerd. Al die processen liepen dus min of meer parallel en onafhankelijk van elkaar. Wereldwijde communicatie was toen nog een groot probleem. Uiteindelijk gaf Paul György in 1931 biotine de naam vitamine H (van haut/huid). Dan komen er twee wetenschappers, Fritz Kögl en B. Tönnis, die het in 1936 lukte om biotine te isoleren uit duizend verse eidooiers. Dat was een prestatie van jewelste. In 1940 kwamen alle losse onderzoekslijnen bij elkaar en stelde opnieuw Paul György vast dat het stofje van Steinitz, Wildiers en hemzelf allemaal hetzelfde was: biotine oftewel vitamine H die we nu vitamine B8 noemen.

Als je iets kunt isoleren, is de volgende stap het synthetisch namaken van het stofje. Hier komt de naam van Vincent van Vigneaud om de hoek kijken. Deze latere Nobelprijswinnaar was al betrokken bij de vaststelling van Paul György dat de stofjes van de vroegere onderzoekers allemaal dezelfde waren. Maar hem lukte het om de complexe chemische structuur in kaart te brengen. Ook ontdekte hij dat avidine, een stofje in rauwe (!) eieren zich stevig aan biotine kon binden. Na de belangrijke vaststelling van de chemische structuur, lukte het Stanton A. Harris om in 1943 de stof synthetisch na te maken in de laboratoria van Merck (!), nog steeds een van de grootste farmabedrijven ter wereld. Je ziet dus hier al voor je ogen gebeuren dat de farmaceutische industrie natuurlijke oplossingen ‘kaapten’ om die vervolgens op chemische wijze na te maken. Laten we nu eens kijken waar natuurlijke biotine in zit.

Bronnen van vitamine B8

Hoe kom je aan voldoende biotine uit voeding? Wat zijn de beste bronnen? Hier komen ze, in volgorde van belangrijkheid:

• Kippenlever;
• Eieren (met name de dooier);
• Zalm (ingeblikt of vers);
• Paddenstoelen, waaronder champignons;
• Spinazie;
• Wortels;
• Appels;
• Tomaten;
• Rood vlees;
• Sla.

Opvallend is ook dat bakkersgist en koninginnegelei als ultieme bronnen van vitamine B8 worden genoemd. Dat klopt echter niet. Gekookte kippenlever bevat ongeveer 187 microgram per 100 gram, terwijl koninginnegelei slechts 0,55 microgram per 100 gram bevat. Terzijde: koninginnegelei bevat wel een serieuze hoeveelheid vitamine B5. Ook het verhaal over bakkersgist gaat niet op. Dit goedje haalt net de 1,4 microgram per twee eetlepels, nog los van de vraag wie dit dan gaat opeten.

Samengevat kun je wel stellen dat kippenlever en eieren de ultieme bronnen zijn. Daarna gaat het snel naar beneden qua gehaltes.

Opslagplaatsen in het lichaam

Organen die het meeste biotine nodig hebben, zijn je hersenen, je lever en je spieren. De reden is dat deze organen de meeste energie nodig hebben. En je zult zo nog wel lezen, dat biotine onmisbaar is om voeding in energie om te zetten. Toch kun je niet zeggen dat er specifieke opslagplaatsen van deze vitamine in het lichaam zijn. Dat komt mede door het feit dat het een wateroplosbare vitamine is en dus slecht opgeslagen kan worden (in tegenstelling tot vetoplosbare). In de lever zit de meeste biotine. Vervolgens treffen we ook hogere concentraties aan in de nieren en in de dikke darm. De meeste biotine wordt daarentegen gebruikt in het beenmerg, de huid, het haar en de nagels.

Eigen productie

Inmiddels weten we ook dat we biotine deels (50%) zelf kunnen produceren. Dat gebeurt voornamelijk in de dikke darm. Dan begrijp je ook wel wat er gebeurt als je chronisch antibiotica gebruikt. Want het zijn namelijk je darmbacteriën die dit doen. Maak je die dood, dan kan dit zomaar leiden tot een tekort aan biotine. Een tekort aan biotine leidt vervolgens weer tot problemen met je huid, haar en nagels, zoals je bij de symptomen zult zien. In de praktijk zie je dit dus vooral bij mensen die kuur na kuur krijgen, bijvoorbeeld bij blaasontsteking, of preventief een lagere dosering antibiotica slikken. Of kinderen die de ene na de andere oorontsteking hebben. Kijk er dus niet vreemd van op dat je last van haaruitval krijgt na een antibioticakuur (zie ook de blog over haaruitval op deze site).

Functies van vitamine B8

Wat zijn nu de belangrijkste bekende functies van biotine?

Energie

Zoals je inmiddels weet, is biotine een onderdeel van de B-familie. Al die B-vitamines hebben een belangrijke rol om ons te voorzien van voldoende energie. Sterk gesimplificeerd werkt het zo: we eten voeding en die voeding moet worden afgebroken in kleine onderdelen. Dat noemen we stofwisseling. Zo wordt een eiwit afgebroken in aminozuren en zetmeel in glucose. Je ziet het hier al letterlijk aan de woorden. Stofje A wordt B en stofje C wordt D. Dus ‘stof-wisseling’; de letterlijke betekenis van het woord. Die nieuwe stofjes zijn degenen die je lichaam kan gebruiken om energie te produceren. Of om weer nieuwe onderdelen van te maken. Dat noemen we metaboliseren. Je lichaam zet al die kleine stofjes namelijk om voor bepaalde doelen. In het geval van energie gaat het om de productie van adenosinetrifosfaat (ATP) dat we als de benzine voor het lichaam kunnen beschouwen. Voor zowel de stofwisseling als het metabolisme hebben we B-vitamines nodig. Een voorbeeld? Om koolhydraten om te zetten in brandstof hebben we met name vitamine B1, B2 en B3 nodig. Om vetten en eiwitten af te breken tot bruikbare bouwstenen (aminozuren) en energie hebben we vitamine B5, B6 en B8 (biotine dus) nodig. Voor de echte wetenschappers onder de lezers: biotine is een onmisbare cofactor voor enzymen (carboxylasen) die betrokken zijn bij de energieproductie. Dus worstel je met overgewicht en blijf je moe? Dan zou dat zomaar eens kunnen liggen aan te weinig B-vitamines. Vergeet niet, als je geen energie kunt maken uit het voedsel dat je eet, waar ga je dan de energie vandaan halen?

Iets preciezer geformuleerd, is biotine onmisbaar voor de volgende functies:

• Het omzetten glucose in glycogeen, een reservevorm van suiker, voornamelijk in de lever en spieren;
• Metabolisme van vertakte aminozuren (BCAA’s) en in het bijzonder leucine;
• Synthese van vetzuren.

Huid, haar en nagels

Wat is dan precies de rol van biotine bij de productie van haar, huid en nagels? Dat heeft alles te maken met de rol bij snelle celdeling en het energiemetabolisme. In de haarzakjes, de huidlagen en het nagelbed vindt snelle celdeling plaats. Dus moet er relatief veel brandstof en bouwstof worden omgezet. Daarvoor zorgt biotine, zodat deze weefsels effectief kunnen vernieuwen en groeien.[1]

Bij haarproductie heb je biotine nodig als cofactor voor de aanmaak van keratine. Keratine is een taai, vezelachtig eiwit dat het hoofdbestanddeel vormt van de structuur van je haar, de bovenste laag van je huid (opperhuid) en je nagels.[2] Door de keratineproductie te ondersteunen, helpt biotine deze structuren sterk en gezond te houden.

Beenmerg en bloedvorming

De aanmaak van bloedcellen vindt plaats in het beenmerg; de ‘productiehal’ van ons bloed. Dat proces heet hematopoëse. Biotine is weliswaar niet de aanjager van dit proces, zoals ijzer en vitamine B12, maar zorgt er wel voor dat ijzer goed wordt opgenomen. Ook speelt het een rol in de synthese van heem (een onderdeel van hemoglobine). Een tekort aan biotine veroorzaakt dus een probleem bij de normale bloedvorming. In het beenmerg worden ook witte bloedcellen gemaakt, die weer een rol spelen in het immuunsysteem. Biotine beïnvloedt de rijping en functie van bepaalde immuuncellen, zoals lymfocyten, die allemaal worden aangemaakt in het beenmerg. Het beenmerg zelf valt onder weefsels met een snelle celdeling en is dus afhankelijk van celgroei en herstel, allemaal mede mogelijk gemaakt door biotine.

Gezonde zenuwen

Een bijzondere eigenschap van biotine is dat het zowel vetzuren kan afbreken maar ook weer opbouwen en verlengen. Het enzym acetyl-CoA carboxylase maakt van kleine vetmoleculen weer nieuwe, langere vetzuurketens en dat enzym heeft biotine nodig als cofactor. Die lange(re) vetzuren heb je weer nodig voor energieopslag, celmembranen en andere vitale functies. Een van de functies van vetzuren is het bekleden van zenuwen met een myelineschede. Waaruit wordt myeline geproduceerd? Precies; uit vet. Myeline is het vette substraat dat zenuwen omringt of isoleert en zonder biotine geen of minder myeline. Vandaar dat een tekort aan myeline ook ataxie kan creëren (zie symptomen).

Genetische stabiliteit

Een van de recentere inzichten is, dat biotine helpt bij het stabiliseren van je genetische materiaal. Er zijn gebieden waarvan inmiddels bekend is dat biotine daar een rol in speelt, alhoewel nog niet duidelijk is, wat die rol dan precies is. Ik heb het dan in het bijzonder over histonen. Dat zijn speciale eiwitten in de celkern die dienen als ‘spoelen’ waar het lange DNA-molecuul omheen gewikkeld is. Het vermoeden is dat biotine in ieder geval bijdraagt aan het stabiliseren van je genoom. Zeer belangrijk maar nog onderwerp van veel studie.

Tenslotte vond ik ook nog diverse studies met veelbelovende effecten bij diverse aandoeningen. Zo bleek dat mensen hun smaak terugkregen na gebruik van biotine. In het ene geval betrof het iemand die zijn smaak was kwijtgeraakt door het gebruik van alfaliponzuur en de andere casus betrof iemand die zijn smaak was kwijtgeraakt na een maagverkleining.[3]

Ook vond ik nog een opmerkelijke studie over de relatie tussen diabetes type 1 en biotine dat er zelfs toe leidde dat men met insulinegebruik kon stoppen.[4] De met diabetes samenhangende neuromusculaire problemen (perifere neuropathie) verbeterden aanzienlijk.[5]

Oorzaken van een tekort aan vitamine B8

Bijna overbodig om op te schrijven voor lezers van eerdere blogs, maar alles van ‘mond tot k*nt’ moet goed werken om voedingsstoffen op te nemen. Van boven naar beneden zijn de volgende problemen voor opname te noemen:

Gebrek aan maagzuur

Het lijkt wel een open deur om iedere keer over maagzuur te schrijven. Want ook voor de opname van biotine uit voeding heb je maagzuur nodig. Maagzuur bevat pepsine (een protease) dat eiwitten afbreekt. Dat komt omdat biotine in ons voedsel gebonden is aan eiwitten. Zit je dus aan de Omeprazol of Pantoprazol, dan heb je alvast een mogelijke oorzaak van een tekort aan biotine (en de rest). Om compleet te zijn, moet ik ook mensen met een maagverkleining nog noemen en mensen die besmet zijn met de maagbacterie Helicobacter pylori.

Gebrek aan een goed werkende pancreas

Ook de pancreas speelt een rol bij de opname van biotine. De pancreas maakt een enzym met de naam biotinidase. Door middel van dit enzym wordt biotine in de dunne darm afgesplitst van eiwitten (zoals biocytine). Een tekort aan dit enzym kan aangeboren zijn, maar je kunt het ook op latere leeftijd ontwikkelen. Ook andere aandoeningen aan de pancreas kunnen direct of indirect leiden tot een tekort aan biotine.  

Problemen met darmen

Biotine wordt opgenomen in de dunne darm. In de dunne darm bevinden zich nog meer peptidasen (een specifieke groep proteasen) die de korte eiwitketens verder reduceren tot aminozuren. Die peptidasen zitten in alvleeskliersap, darmsap, in de borstelzoom en in de darmcellen zelf. Allemaal zorgen ze ervoor dat eiwitten worden afgebroken in aminozuren. Tenslotte maakt het enzym biotinidase uit de alvleesklier de binding tussen biotine los van haar dragers en creëert vrij biotine. Heb je dus problemen met je darmen, zoals coeliakie of PDS (IBS), dan verklaart dit een tekort aan biotine door de kwaliteit van je darmwand. Door het ontbreken van darmvilli (vaak door gluten), neem je je voedingsstoffen ‘gewoon’ niet of niet voldoende meer op.

Naast deze lichamelijke oorzaken, zijn er ook leefstijl-gerelateerde oorzaken.

Alcohol

Alcohol in grotere hoeveelheden voor langere tijd veroorzaakt niet alleen leverschade maar heeft ook een vocht afdrijvende werking waardoor je van je wateroplosbare B-vitamines wordt beroofd. Waaronder biotine. Is Korsakov niet een probleem van een ernstig tekort aan vitamine B1? Een en ander geldt dus ook voor biotine en alcohol.[6]

Medicijngebruik

Naast de al eerdergenoemde maagzuurremmers zijn er nog meer medicijnen die de opname van biotine frustreren:

• Anti-epileptica:
  • Carbamazepine;
  • Fenobarbital;
  • Fenytoïne;
  • Primidon;
  • Valproïnezuur (Depakine);[7]
• Antibiotica, vooral sulfadiazine, mede omdat we een deel van de biotine in onze eigen darmen kunnen aanmaken.

Roken

Er zijn meerdere studies die aantonen dat rokers een lager gehalte aan biotine in hun bloed hadden dan niet-rokers.[8]

Zwangerschap en borstvoeding

Juist in deze twee situatie treedt vaak een tekort op, enerzijds ‘veroorzaakt’ door een groeiend leven in je baarmoeder en anderzijds omdat je zowel voor je eigen voeding als dat voor je kind moet zorgen. Goed, verantwoord en verstandig eten is in beide situaties extra belangrijk! De mensen met de grootste tekorten zijn over het algemeen zwangere vrouwen of vrouwen die borstvoeding geven.[9]

Eten van rauwe eieren

Af en toe steekt het de kop op; een hype om rauwe eieren te eten. Bij mijn weten is dit in Nederland zeldzaam, maar in Amerika was dit een tijdje een hype door ene Rocky Balboa die in een film elke ochtend vijf rauwe eieren at om tijd te besparen. Ik ga ervan uit dat de gemiddelde bloglezer zich er niet mee bezig houdt en zich niet door dit soort onzin laat leiden. De onderliggende oorzaak dat rauw eiwit de opname van biotine verhindert, heeft te maken met het stofje avidine dat in rauwe eiwitten zit. Dat bindt zeer sterk aan biotine, zodat je dit niet meer kunt opnemen. Als je een ei kookt of bakt, hoef je je er geen zorgen over te maken.

Symptomen van een tekort aan vitamine B8

Stel, je gaat naar de huisarts met klachten als vermoeidheid, haaruitval, broze nagels of een droge huid. Wat moet die beste man of vrouw dan doen? Waarschijnlijk zal de arts je bloed onderzoeken op afwijkingen. Maar als alle waarden kloppen, dan houdt het een beetje op. Niet vreemd ook. Wat moet je als arts met deze klachten? Vanuit medisch perspectief zou ik het ook niet weten.

Kijken we er orthomoleculair naar, dan wordt het anders. Dan weet je dat er een samenhang is met vermoeidheid, haaruitval, nagelproblemen en huidproblemen in relatie tot B-vitamines. Dan moet je dus ook op de hoogte zijn van de biochemie van het lichaam en de rol van vitamines, mineralen en andere stoffen. Laten we de symptomen die te maken hebben met een tekort aan biotine opsommen (niet limitatief):

• Haaruitval, vooral het krijgen van ‘dunner haar’ (alopecia diffusa of telogeen effluvium);
• Dun, broos en fijn haar (omdat biotine nodig is bij de aanmaak van keratine);
• Verlies van haarpigment (grijs haar);
• Huidproblemen:
  • Periorale dermatitis (clownseczeem), een ontstekingsreactie van de huid rond de mond met rode bultjes, puistjes en schilfering, soms ook rond de ogen en neus;
  • Seborroïsche dermatitis of seborroïsch eczeem, een chronische huidaandoening met roodheid, vette en gele schilfers, vooral op het hoofd (roos) en in het gezicht (wenkbrauwen, neus, oren). Vaak wordt deze aandoening ook verward met ‘echt’ eczeem of psoriasis en zelden gelinkt aan biotinetekort;
  • Droge, schilferige huid rond de ogen, neus en mond;
  • Door candida veroorzaakte rode, schilferende huid;
  • Zwakke, broze of gespleten nagels;
  • Conjunctivitis (ontstoken ogen en met name het oogwit);
• Bloedarmoede;
• Verhoogd cholesterol;
• Ontstekingen van de tong;
• Tintelingen of gevoelloosheid in handen en voeten;
• Vermoeidheid vanwege de rol van biotine bij de stofwisseling en het metabolisme:
  • Afbreken van koolhydraten;
  • Afbreken van eiwitten;
  • Afbreken van vetten;
• Spierpijn (myalgie) of spierzwakte;
• Misselijkheid en/of opgeblazen gevoel;
• Ataxie (lopen alsof je dronken bent in combinatie met duizeligheid);
• Neuropathie (meestal herkenbaar als tintelingen of een doof gevoel in voeten en handen);
• Epileptische aanvallen;
• Hyperesthesie (verhoogde gevoeligheid voor zintuigelijke prikkels als aanraking, geluid, pijn, temperatuur);
• Hersenmist;
• Depressiviteit.

Dus herken je een of meerdere symptomen, vraag aan je dokter om je biotine te testen. Dat is niet gebruikelijk in Nederland, maar het kan wel. Zie in de laatste paragraaf welke manieren daarvoor zijn. Verbind vooral ook de symptomen aan de oorzaken van een tekort uit de vorige paragraaf.

Suppletie en doseringen

Omdat vitamine B8 een wateroplosbare vitamine is, is de kans op toxiciteit nagenoeg uitgesloten. Er zijn geen toxiciteitsniveaus bekend. Onderzoek heeft aangetoond dat een dagelijkse dosis van 5000 microgram (= 5 milligram) gedurende twee jaar geen enkele negatieve bijwerking veroorzaakte. Vitamine B8 kan ook goed tegen hitte, dus je verliest het niet als je voedsel kookt. Er is echter ook een keerzijde. Doordat vitamine B8 wateroplosbaar is en een korte halfwaardetijd heeft, zullen je niveaus na een week drastisch dalen als je het niet op tijd aanvult. Dus als je niet goed oplet wat je eet (genoeg eieren vooral), dan kun je zomaar een tekort oplopen.

Dagelijkse inname

Wat is dan de dagelijkse behoefte aan biotine? Als je het Voedingscentrum raadpleegt, lees je het volgende: ‘Voor biotine zijn te weinig gegevens beschikbaar om een voedingsnorm te bepalen. Toch heeft de Gezondheidsraad een adequate inname (AI of RDI) bepaald die aangeeft hoeveel biotine je per dag zou moeten binnenkrijgen.’ Met andere woorden: ze weten het niet. Vervolgens zie ik een tabel met een geadviseerde dagelijkse inname van 6 tot 45 microgram per dag. En de vaak voorkomende zin: ‘Tekorten aan deze vitamine komen bijna niet voor, alleen als je rauwe eieren eet.’ Hoe kun je dit nu zeggen als je niet eens weet wat de aanbevolen dagelijkse hoeveelheid is en als je geen rekening houdt met het wijdverbreide gebruik van antibiotica? Hiermee kom je dus niet veel verder.

Mijn Amerikaanse bronnen spreken over 30-100 microgram als dagelijkse dosis. Dan praat je dus over drie tot tien eieren (als je dit als enige voedingsbron zou hanteren). Maar let op; dat gaat dan wel over het bijhouden van je voorraad en niet als je al symptomen hebt. Maar ook zij zeggen dat als je al symptomen hebt van tekorten je dit niet gaat oplossen met hoeveelheden van 100 microgram per dag. Omdat het biotinegehalte zelden getest wordt, is er gewoon niet voldoende kennis aanwezig om ondergrenzen, bovengrenzen, therapeutische doseringen of onderhoudsdoseringen vast te stellen.

Ik zou me dan ook vooral praktisch laten leiden door de aan- of afwezigheid van symptomen en op basis daarvan een dagelijkse dosering van minimaal 2500 mcg gebruiken als je iets van de symptomen hebt. Met name geldt dit voor haaruitval, problemen met nagels of huidproblemen.

Tijdstip van inname

Bij andere B-vitamines (B1, B2, B12) is het bekend dat je ze niet te laat op de dag moet innemen, omdat ze vanwege hun energiefunctie de kans op slecht slapen verhogen. Dat geldt niet voor biotine. Dus neem je losse biotine voor bijvoorbeeld je haarconditie, dan kun je dat op elk moment van de dag met een maaltijd innemen. Neem je meer in dan 1 milligram, dan is het verstandiger dit niet tegelijkertijd met je maaltijd in te nemen.

Contra-indicaties

Het is belangrijk om te onthouden dat er een belangrijke relatie is tussen de inname van biotine als supplement en de testresultaten van je schildklierwaarden. Biotine heeft zelf geen invloed op de schildklier, maar veel laboratoria gebruiken de sterke binding van biotine aan streptavidine om hormonen te meten. Bij gebruik van biotine kan dit leiden tot een TSH-waarde die lager lijkt dan die in werkelijkheid is of tot T3 en T4-waarden die hoger lijken dan ze in werkelijkheid zijn. Ogenschijnlijk heb je dan een hyperthyreoïdie, terwijl er in werkelijkheid niets aan de hand is. Dit fenomeen wordt ‘biotine-interferentie’ genoemd. De Amerikaanse schildklierassociatie (ATA) adviseert dan ook:

• Stop zo’n drie dagen voordat je gaat bloedprikken met het innemen van biotine;
• Meld het altijd bij je dokter.

Overigens schijnt interferentie pas op te treden bij 10 milligram (= 10.000 microgram) per dag, dus als je minder gebruikt, zal het zo’n vaart niet lopen. Maar even stoppen is altijd beter, dan dat je met een foute diagnose (en medicijngebruik) opgezadeld wordt.

Een en ander blijkt ook zo te zijn voor hartmarkers. Zo wordt troponine als marker gebruikt voor hartschade. Door biotine kunnen die troponinespiegels verlaagd zijn waardoor een arts de verkeerde conclusie trekt dat er geen sprake is van hartschade terwijl dit wel degelijk het geval is. Dit heeft in het verleden wel eens tot fatale situaties geleid. Een tweede marker die wordt verlaagd is NT-proBNP (ik zal het maar niet uitschrijven) die wordt gebruikt om hartfalen vast te stellen.

Ik trof nog meer bloedwaardeonderzoeken aan die worden beïnvloed door biotine. Dat heeft niet zozeer met de stof zelf te maken, maar meer met de laboratoriummethode. Nu moet je je daardoor niet laten weerhouden om biotine te gebruiken. Je eet het immers (hopelijk) ook gewoon elke dag. Overigens zijn de niveaus al genormaliseerd als je minimaal 8 maar liever 48-72 uur voor een geplande bloedafname (voor welk doel dan ook) gestopt bent met suppletie. Voor ongeplande opnames is het altijd zinvol om een lijstje paraat hebt waarop staat welke medicijnen en/of supplementen je slikt. Dan kan een arts dit meenemen in de beoordeling.

Tenslotte is er ook een interactie met vitamine B5 en alfaliponzuur. Bij alfaliponzuur (uit supplementen) gaat het om een competitie in opname omdat ze gebruik maken van vergelijkbare transportmechanismen. Vitamine B5 en biotine werken daarentegen synergetisch, met name voor energieproductie.

Tests

Er zijn verschillende manieren om te testen of je een mogelijk tekort aan biotine hebt. Ten eerste is er een biotine-bloedtest. Hiermee wordt het gehalte in het serum bepaald. Een andere methode is om uitgescheiden biotine in urine te meten. Beide methoden zijn echter onnauwkeurig en hangen sterk samen met wat je de week ervoor (niet) hebt gegeten en gedronken.

Dan zijn er nog andere tests die nauwkeuriger zijn en meer naar de functionele kant van biotine kijken. Dan heb ik het ten eerste over de biotinidase-activiteitstest. Je weet nog wel dat dit het enzym uit de pancreas is, dat biotine losmaakt van eiwitten en ook een rol speelt bij het recyclen. Een tekort aan dit enzym kan samenhangen met problemen rond de alvleesklier. Ten tweede is er ook nog een 3-hydroxyisovaleriaanzuur-test (3-HIA) in urine. Bij een biotinetekort stijgt de uitscheiding van dit specifieke zuur in de urine. Waarden boven de 195 mcmol/24 uur zijn indicatief voor een biotinetekort. Dit wordt gezien als een zeer nauwkeurige test en een gevoelige indicator voor een beginnend biotinetekort op cellulair niveau. Ten derde is er een holo-MCC en holo-PCC-test waarbij specifiek enzymen (carboxylases) in witte bloedcellen worden gemeten. Zeer nauwkeurige en betrouwbare graadmeters.

Tenslotte hebben we intracellulaire metingen waarbij naar de concentratie van biotine binnen de cellen wordt gekeken. Meestal gebruikt men hiervoor witte bloedcellen. Intracellulaire spiegels weerspiegelen de opname en opslag over een langere periode, tot wel vier maanden in tegenstelling tot serumwaarden die dagelijks kunnen schommelen. Met zo’n soort test kom je erachter of de vitamine daadwerkelijk in de cellen terechtkomt. Of die ook in Nederland beschikbaar zijn, is mij niet bekend.

Samengevat is vitamine B8 alias biotine een goed supplement in de volgende situaties:

• Bij haarverlies, zeker bij gebruik van antibiotica, bij voorkeur in combinatie met aminozuren;
• Bij nagelproblemen;
• Bij huidproblemen in het gezicht;
• Bij vermoeidheid, maar dan liever in combinatie met andere B-vitamines;
• Bij neurologische symptomen als neuropathie, ataxie of rusteloze benen (samen met andere B-vitamines)
• Voor rokers;
• Voor (stevige) drinkers die elke dag alcohol gebruiken.

Disclaimer

Medische informatie wordt alleen verstrekt als informatiebron en mag niet worden gebruikt of vertrouwd voor diagnostische of behandelingsdoeleinden. De informatie is niet bedoeld als patiëntenvoorlichting, creëert geen relatie tussen patiënt en orthomoleculair adviseur en/of INNR B.V. en mag niet worden gebruikt als vervanging voor professionele diagnose en behandeling. Raadpleeg uw zorgverlener voordat u beslissingen over uw gezondheid neemt of voor advies over een specifieke medische aandoening. INNR B.V. is niet aansprakelijk voor enige schade, verlies, letsel of aansprakelijkheid op welke manier dan ook geleden als gevolg van uw vertrouwen op de informatie uit dit document.